Tuatha Dé Danann
De Tuatha Dé Danann (“Volk van de Godin Danu”) waren een van de mythische volkeren die zich in Ierland vestigden vóór de komst van de Milesiërs, de voorouders van de moderne Gaelen. De Dananns waren afstammelingen van de godin Danu. Haar zoon Dagda was de machtigste leider van de Dananns.
De Tuatha Dé Dananns waren zowel een ras van godheden als een ras van helden. Zij waren bedreven in kunst en wetenschap, poëzie en magie.
Zij zouden afkomstig zijn uit vier mythische steden: Falias, Gorias, Finias en Murias. Toen zij in Ierland kwamen wonen, ontvingen de Dananns vier magische schatten of talismans, één uit elke stad. Voordat de Tuatha Dé Danann naar Ierland migreerden, hadden zij al hun vaardigheden geleerd van vier tovenaars/barden (druïden) uit deze vier steden. Morfesa uit Falias, Esras uit Gorias, Semias uit Murias en Uiscias uit Findias. (Zie de Druïden van Danu)
Nadat de Milesiërs de Dananns hadden verslagen, trokken de Dananns zich terug naar Tir na n-Og (“Land van de Jeugd”) of zij bleven op het land wonen met de Milesiërs, maar hun woningen (onderaardse paleizen) werden door magie verborgen voor de ogen van stervelingen. Hun woningen werden gewoonlijk Sidhe (síd of sídh) of de Anderwereld genoemd. Een andere naam voor de Tuatha Dé Danann was de áes sídhe of het “Volk van de Sídhe”.
In de Anderwereld bleven de Dananns jong en schijnbaar onsterfelijk. Onsterfelijk in de zin dat zij een zeer lang leven konden leiden en jong bleven, maar zij konden worden gedood of vernietigd, net als iedere sterveling.
Er waren veelvuldige bezoeken van de Dananns aan de stervelingen. Soms hielpen zij stervelingen, terwijl zij op andere momenten hun vernietiging nastreefden. Soms zochten zij een huwelijk met stervelingen. Meestal kwamen de Dananns naar het oppervlak om hun geliefden te ontmoeten, maar soms mochten stervelingen bij hen komen wonen.
In de Ulster Cyclus werden de Tuatha Dé Danann nog steeds gezien als Keltische godheden. In de Fenian Cyclus waren de Dananns echter gedegenereerd tot niet meer dan feeënvolk; met andere woorden, de Dananns werden het “Feeënvolk”. De Tuatha Dé Danann werden veelvuldig geassocieerd met feeën. Door christelijke invloeden in de mythen stierven sommigen van hen van ouderdom wanneer zij de Anderwereld verlieten; zij werden dus gedoopt na het verlaten van de Anderwereld maar vóór hun dood.
Opgemerkt dient te worden dat de feeën in Keltische mythen (vooral Ierse, Welshe en Arthuraanse mythen) niets te maken hadden met de kleine gevleugelde pixies die in folklore en sprookjes voorkomen, zoals Tinkelbel in Peter Pan of de Fee Peetmoeder in Assepoester. De feeën die hier worden beschreven waren menselijk met bovennatuurlijke krachten. Moderne interpretaties van feeën hebben de neiging hen te verfraaiien, met name tijdens de Victoriaanse periode (19e eeuw) in Brittannië.
In de vroege Ierse en Welshe literatuur konden zij lang of kort zijn, mooi of lelijk. Zij konden welwillende wezens zijn, maar op andere momenten konden zij beangstigend wreed of kwaadaardig zijn. Zo zouden Morrigan en Morgan le Fay in de moderne zin niet als feeën worden beschouwd.
Als u geïnteresseerd bent in de mythische geschiedenis van de volkeren die zich in Ierland vestigden, lees dan het Boek der Invasies.
Merk op dat ik het aantal Tuatha Dé Danann dat in Ierse mythen verscheen heb beperkt. Ik heb alleen een beschrijving gegeven van degenen die een belangrijke rol spelen in de Ierse mythologie, omdat er simpelweg te veel Dananns zijn voor mijn bescheiden pagina.
Drievoudige Godinnen
Het getal drie was belangrijk in alle Keltische tradities. Goden en godinnen werden gewoonlijk in drieën gegroepeerd, of zij vertegenwoordigden drie verschillende aspecten van dezelfde godheid.
Hier vindt u een lijst van drievoudige godinnen en andere godinnen uit de Ierse mythologie.
Daarnaast omvatten deze godinnen Badb, Macha en Nemain.
Ierse Goden
Genealogie
Merk op dat de genealogie van de Tuatha Dé Danann tamelijk verwarrend is. (Goed, ronduit chaotisch.) Ik heb vertrouwd op de Lebor Gabala Erenn en Cath Maige Tuired als mijn bronnen. Deze bronnen kunnen tegenstrijdig zijn. De Lebor Gabála kan zichzelf tegenspreken in verschillende passages, waarbij soms verschillende ouders aan een Danann worden gegeven.
Een andere reden voor de verwarring is dat de Lebor Gabála in meerdere verschillende manuscripten bewaard is gebleven, en het boek dat ik gebruikte probeerde alle vertalingen samen te brengen in één volume. Zie Bibliografie over de Lebor Gabála en Cath Maige Tuired.
De enige Danann van wie ik zeker ben – Lugh (zoon van Cian en Ethlinn), Angus, Bodb Derg en Brigit – waren allen kinderen van Dagda.
Het punt is dat bij de genealogie van de Tuatha Dé Danann nauwkeurigheid niet mogelijk is. Neem het mij dus niet kwalijk (over de drie verschillende stambomen) als u in de war bent. Ik ben zelf ook enigszins verward.
Niet-Danann Godheden
Verwante Pagina’s
- Fomoire (Fomoriërs)
- Firbolgs
- Boek der Invasies
- Welshe Godheden
