Ajax de Grote

Een held uit Salamis. Ajax (Aias of Αἴας) was de zoon van Telamon en Periboea of Eëriboea (Eeriboea), dochter van Alcathoüs (Alcathous). Als kleinzoon van Alcathoüs werd Ajax koning van Megara. Hij stond ook bekend als Telamonische Ajax of Ajax de Grote, om hem te onderscheiden van een andere Ajax die in dezelfde oorlog bij Troje vocht.

Bij zijn geboorte werd hij vernoemd naar de arend (aietos) van Zeus, toen Heracles bad om een dappere zoon voor Telamon.

Als vrijer van Helena kwam hij met 12 schepen vanuit Salamis naar Troje. Na zijn neef Achilles was Ajax de knapste en dapperste van de Grieken bij Troje. Bij Troje kreeg hij een zoon genaamd Eurysaces bij zijn bijvrouw Tecmassa, dochter van Teleutas. Volgens één schrijver had Ajax nog een zoon genaamd Philaeus.

Ajax van Salamis moet niet worden verward met de Lokrische aanvoerder die bekend staat als de Kleine Ajax, zoon van Oïleus (Oileus). Ajax was een hoofd groter dan de andere Griekse aanvoerders, terwijl de Kleine Ajax van kleinere gestalte was dan de meeste Grieken. Niettemin vochten de twee Ajaxen menigmaal zij aan zij. Ajax streed ook zij aan zij met zijn halfbroer Teucer (Τεὓκρος), zoon van Telamon en de Trojaanse bijvrouw Hesione. Teucer was de beste boogschutter in het Griekse leger en schoot vaak pijlen af achter de beschutting van het grote schild van zijn halfbroer.

Toen Hector de Grieken uitdaagde tot een tweegevecht, werd Ajax door loting gekozen om de Trojaanse bevelhebber te bestrijden. Ajax streed tegen Hector in een tweegevecht dat onbeslist eindigde, waarna zij geschenken uitwisselden: Hector gaf Ajax zijn zwaard en ontving in ruil de gordel van Ajax. De twee Ajaxen waren de sterkste verdedigers van de Griekse schepen. Hij verdedigde ook het lijk van Patroclus tegen de Trojanen.

Er is een opmerkelijk detail over het grote schild van Ajax. Homerus (9e–8e eeuw v.Chr.) beschreef in detail dat het schild de vorm had van een achtenvormig (8) figuur. Het schild bestond uit zeven lagen runderhuid en was bekleed met brons. Tijdens de Myceense beschaving van de Bronstijd waren op een Myceense dolk enkele mannen afgebeeld die achtenvormige schilden droegen. Dit suggereert dat er een verband bestond tussen Homerus en de Myceners, doorgegeven via de mondelinge traditie.

Toen Achilles werd gedood, droeg Ajax zijn lijk terug naar het kamp, terwijl Odysseus de Trojanen op afstand hield. Met een zwaard dat hij van Hector als geschenk had ontvangen, pleegde hij zelfmoord nadat hij de strijd om het harnas van Achilles tegen Odysseus had verloren.

Later, toen Odysseus de onderwereld bezocht, was Ajax nog steeds vertoornd over het verlies van het harnas aan Odysseus. De Atheners vereerden hem als een grote held.