Prometheus
Titaan van vooruitziendheid. Prometheus (“Vooruitziendheid”) was de zoon van de Titaan Iapetus en ofwel Iapetus’ zuster Themis, of mogelijk Clymene of Asia, beiden Oceaniden. Prometheus was de broer van Atlas, Menoetius en Epimetheus. Hij trouwde met Pronoea en was de vader van Deucalion.
Tijdens de oorlog tussen de Titanen en de Olympiers koos Prometheus de zijde van Zeus, wetende dat de oorlog zou eindigen met een overwinning van de jongere goden. Prometheus probeerde tevergeefs zijn vader Iapetus en zijn broer Atlas over te halen van kant te wisselen. Iapetus werd in Tartarus geworpen, terwijl Atlas voor eeuwig belast zou worden met het gewicht van de hemel op zijn schouders.
Toen Athena op het punt stond geboren te worden, was het ofwel hij of Hephaestus die met een bijl het hoofd van Zeus openspleet. Athena sprong volledig gewapend uit Zeus’ hoofd.
Prometheus was de kampioen van het menselijk geslacht. Hij was ook de slimste en intelligentste van alle goden. Hij stal het vuur en gaf het aan de stervelingen, verborgen in een holle venkelstengel, die hij naar de mensen bracht. Hij misleidde Zeus zodat deze het slechtste deel van het offer aan de goden accepteerde, terwijl de stervelingen het beste deel voor zichzelf hielden.
Prometheus bezat waarschijnlijk het vermogen om in de toekomst te kijken. Prometheus slaagde erin zijn zoon en familie te redden tijdens de Zondvloed.
Zie Schepping, Theogonie van Hesiodus.
Prometheus werd later gestraft door Zeus, die hem liet vastketenen in de Kaukasus. Een reusachtige Kaukasische Adelaar voedde zich dagelijks met zijn lever.
Toen Prometheus Io ontmoette, die in de gedaante van een koe over het land zwierf, voorspelde hij haar toekomst: dat zij in Egypte haar menselijke gedaante zou terugkrijgen en daar haar zoon van Zeus zou baren. Prometheus voorzag ook dat een van Io’s nakomelingen hem op een dag van zijn ketenen zou bevrijden. Generaties later werd hij uiteindelijk bevrijd door Heracles, zoon van Zeus en nakomeling van Io, waarmee zijn voorspelling werd vervuld. De Centaur genaamd Cheiron gaf zijn onsterfelijkheid op ten gunste van Prometheus, zodat de onsterfelijke Centaur kon sterven en verlost werd van de kwelling door de pijl van Heracles.
Ofwel hij of Themis voorspelde dat elke zoon van de zeegodin Thetis groter zou worden dan zijn vader. Zeus, die op het punt stond Thetis te verleiden, wilde hetzelfde lot als zijn vader en grootvader vermijden, dus liet hij Thetis snel uithuwelijken aan een sterfelijke held genaamd Peleus.